Tiamina to witamina, która jest syntezowana w komórkach mikroorganizmów, grzybów i roślin: ludzie natomiast muszą pobierać ją wraz z pożywieniem. Jest ona niezwykle istotna nie tylko gdy chodzi o układ nerwowy: niski poziom tiaminy może wpływać na rozwój wielu chorób. Sprawdź, na jakie objawy zwrócić uwagę, by stwierdzić, że podać tiaminy jest za niska, jak uzupełnić niedobory tiaminy i jak działa na organizm.
Czy tiamina to witamina B? Jakie jest zapotrzebowanie na tiaminę?
Tiamina to jedna z witamin z grupy B, nazywana witaminą B1. Dla człowieka i zwierząt jest to związek egzogenny, który musi być pobierany z zewnątrz, by zaspokoić potrzeby metaboliczne. Zapotrzebowanie na nią różni się zależnie od masy ciała, płci, wieku, kondycji organizmu i wykonywanej pracy. Najmniejsze zapotrzebowanie na tiaminę mają niemowlęta (0,3 mg/dobę), a największe: kobiety w okresie laktacji (1,5 mg/dobę). Najogólniej zalecane dzienne zapotrzebowanie na tiaminę to od 0,5 do 2,2 mg na dobę. Kobietom zaleca się przyjmować dziennie 1,0-1,1 mg tiaminy, a mężczyznom: 1,2-1,5 mg.
Witamina B1 – właściwości i działanie tiaminy: rola tiaminy w organizmie
Tiamina w organizmie pełni szereg funkcji, dlatego niedobór tiaminy prowadzi do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Tiamina bierze udział m.in. w reakcjach związanych z cyklem Krebsa, przemianami węglowodanów czy aminokwasów, a nawet w przewodzeniu impulsów nerwowych. Na co dokładnie działa tiamina?
- przyczynia się do utrzymania prawidłowego metabolizmu energetycznego,
- pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego,
- pomaga w utrzymaniu prawidłowych funkcji psychologicznych,
- pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu serca.
Czy witamina B1 obniża cukier?
Związek witaminy B1 i poziomu cukru we krwi od dawna jest poruszany w wielu pracach naukowych. Cukrzyca może bowiem wpływać na wystąpienie ryzyka niedoborów tej witaminy. Eksperymentalne badania sugerują również, że tiamina może opóźniać wystąpienie komplikacji metabolicznych i naczyniowych w przebiegu cukrzycy, ponieważ może wspierać normalizowanie metabolizmu lipidów i węglowodanów.
Czy tiamina może pomóc w przypadku uszkodzenia nerwów?
Tiamina odgrywa istotną rolę w metabolizmie energetycznym - obniżona ilość tiaminy w organizmie może powodować np. chorobę Beri Beri, która prowadzi do uszkodzeń nerwów obwodowych, bólu kończyn, niedowładu i zaburzeń czucia. Innym przypadkiem ostrego niedoboru witaminy B1 jest zespół Wernickiego-Korsakowa, który powoduje zaburzenia neuropsychiatryczne. Stany chorobowe, o których powyżej mowa, pojawiają się, gdy zostanie obniżona aktywność enzymów, w których występuje tiamina jako kofaktor. Przyjmuje się zatem, że tiamina pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego i pomaga w utrzymaniu prawidłowych funkcji psychologicznych.
Kto powinien brać witaminę B1?
Współcześnie udaje się w większości przypadków uniknąć chorób, które są efektem niedoborów tiaminy. Mimo to nadal istnieją grupy ryzyka, których członkowie powinni ze szczególną uwagą obserwować swoje zdrowie. Są to przede wszystkim seniorzy, osoby z cukrzycą, osoby nadużywające alkoholu, pacjenci po rozległych operacjach, palacze tytoniu, a także kobiety w ciąży i okresie laktacji oraz młodzież stosująca dietę wysokowęglowodanową.
Jakie są objawy niedoboru tiaminy? Co wypłukuje witaminę B1?
Zanim praca układu nerwowego zostanie zaburzona chorobami, pojawiają się objawy niedoboru tiaminy. Zbyt mała ilość tiaminy w organizmie może powodować zapalenie wielonerwowe, stany drgawkowe, kwasicę mleczanową, porażenie mięśniowe, zakłócenia pracy serca i ogólne osłabienie. Niedobór tiaminy może także powodować osłabienie mięśni, utratę wagi, dezorientację i krótkotrwałą utratę pamięci.
Jak szybko uzupełnić witaminę B1? W jakim jedzeniu jest tiamina? Źródła witaminy B1: produkty spożywcze zawierające tiaminę
Źródła tiaminy w diecie (jako monofosforanów tiaminy) to przede wszystkim produkty roślinne - szczególnie te z pełnego ziarna. Witaminę tę można znaleźć w nasionach strączkowych i orzechach. Źródła tiaminy w diecie (jako pirofosforany tiaminy) to produkty mięsne: wątroba, mięso wieprzowe; ale także produkty takie jak płatki śniadaniowe, chleb lub produkty fortyfikowane tiaminą.
Jak suplementować witaminę B1? Suplementy diety zawierające tiaminę
Sposobem na to, by utrzymać optymalną kondycję i poziom tiaminy jest wzbogacenie diety o odpowiednie produkty spożywcze zawierające tiaminę. Alternatywę stanowią suplementy diety zawierające tiaminę, które mogą wspierać prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Suplementacja witaminy B1 może przebiegać z tymi produktami:
- tiamina występuje w tym suplemencie jako chlorowodorek tiaminy: Swanson - Witamina B-1 (Tiamina) to wygodna propozycja renomowanej marki, której jedna kapsułka dziennie pokryje zapotrzebowanie organizmu na ten składnik,
- wegańska propozycja o czystym, prostym składzie: Osavi - Witamina B1 zawiera optymalną ilość tiaminy i opakowania po 60 lub 120 tabletek dla długiej suplementacji,
- renomowana marka, która od lat wspiera prawidłowe funkcjonowanie organizmu na wielu obszarach: NOW Foods - Witamina B-1 (Tiamina) to propozycja, która sprawdzi się w każdym przypadku.
Dla kompleksowego zadbania o odpowiednią ilość witamin z grupy B w organizmie, w tym tiaminy, możesz także wybrać wieloskładnikowe suplementy diety zawierające tiaminę.
Czy witaminę B1 można brać codziennie?
Przyjmowanie tiaminy codziennie jest bezpieczną formą suplementacji. Nie ma dowodów na to, by witamina B1 negatywnie oddziaływała na organizm i nie ustalono górnego limitu przyjmowania jej - warto jednak stosować się do zaleceń lekarza lub informacji na etykiecie.
Wspieranie prawidłowego funkcjonowania organizmu tiaminą: podsumowanie
Niedobór tiaminy może powodować wiele nieprzyjemnych konsekwencji: nie tylko wpływa na codzienne funkcjonowanie, ale też może poważnie upośledzić działanie układu nerwowego. O odpowiednią podaż tiaminy warto dbać na co dzień, pamiętając o zbilansowanej diecie, w której znajdą się najważniejsze składniki pokarmowe. Możesz także skorzystać z pomocy suplementów: sprawdź na naszej stronie pełną ofertę i wybierz coś dla siebie.
Źródła:
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 z dnia 16 maja 2012 r. ustanawiające wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych dotyczących żywności, innych niż oświadczenia odnoszące się do zmniejszenia ryzyka choroby oraz rozwoju i zdrowia dzieci Tekst mający znaczenie dla EOG (Dz. U. : 136 z 25.05.2012 ze zm.)
Majewska M., Kozanecka P., Szałek E., Działanie benfotiaminy w farmakoterapii powikłań cukrzycy, Farmacja Współczesna 2019, 12: 151-157
Tylicki A., Siemieniuk M., Tiamina i jej pochodne w regulacji metabolizmu komórek, Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej 2011, 65: 447-469
Barnasz N., Dobosz A., Witaminy w pigułce. Witamina B1 Zintegrowana Platforma Edukacyjna
Szałek E., Tiamina i potas - składniki niezbędne w codziennej diecie, Farmacja Współczesna 2019, 12: 102-106
Bowman J., What is Vitamin B1 (Thiamine), and What Does it Do? , (https://www.healthline.com/health/vitamin-watch-b1-thiamine; 23.06.2026)
Panoff L., What Is Thiamine Deficiency? All You Need to Know , (https://www.healthline.com/nutrition/thiamine-deficiency-symptoms; 23.06.2026)
